2021-06-05T04:30:24Z https://jcep.ut.ac.ir/?_action=export&rf=summon&issue=2811

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 حبیب‌الله ابوالحسن شیرازی چکیده وقوع انقلاب‌های رنگی در برخی از کشورهای بازمانده از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به‌عنوان حادثه‌ای غیرمترقبه در هزاره سوم تلقی گردید. تحولات گرجستان در سال 2003 که به انقلاب مخملی یا گل رز معروف شد، بدان جهت بود که تغییر دولت گرجستان توسط مخالفان را بدون خونریزی شامل شد و دگرگونی‌هایی را در عرصه اوراسیای مرکزی به وجود آورد. این مقاله به انتخابات ریاست جمهوری در گرجستان که در روز 5 ژانویه سال 2008 برگزار شد، نتایج و تأثیرات آن با توجه به منافع روسیه و آمریکا می پردازد. در این انتخابات، میخاییل ساکاشویلی به یکباره و در حالی‌که با انتقادات شدید داخلی و بین‌المللی به دلیل سرکوب مخالفان سیاسی روبه‌رو بود، استعفا داد. بسیاری از تحلیلگران، انتخاب دوباره ساکاشویلی را قدمی در راه دمکراسی در گرجستان ارزیابی کردند، اگر چه گروهی دیگر از این وضعیت ابراز نگرانی کرده و آن را از نشانه‌های عدم ثبات سیاسی دانسته، بر این باورند که این روند بر رابطه گرجستان با ناتو تأثیر منفی خواهد داشت. همچنین مؤلف در تجزیه و تحلیل خود سعی خواهد کرد به بررسی علل و عوامل جنگ روسیه با گرجستان و توقف آن بپردازد. Rose Revolution election Georgia Color Revolutions Russia War 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27435_7a8939d155cb94f6479138aa83c42fd9.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 علی امامی میبدی بشیر اسماعیلی چکیده در چند سال اخیر شاهد تمایل چین به سرمایه‌گذاری در حوزه‌های نفت و گاز دریای خزر بوده‌ایم. نمونه عینی این تمایل مشارکت شرکت‌های چینی در پروژه‌های کلان اکتشاف و استخراج نفت و گاز آسیای مرکزی و همچنین ساخت خط لوله انتقال انرژی می‌باشد. به‌عنوان مثال خط لوله انتقال نفت قزاقستان- چین یکی از بزرگترین سرمایه‌گذاری‌های انجام شده در منطقه محسوب می‌شود و نقش مهمی را در آینده عرضه نفت به چین خواهد داشت. از دیدگاه این مقاله چند دسته از عوامل در تمایل چین به منابع انرژی دریای خزر نقش دارند. اولین عامل نوسانات بازار انرژی و وابستگی زیاد چین به مناطق اصلی تولید انرژی مانند خلیج فارس می‌باشد که چین را به فکر متنوع کردن منابع تأمین انرژی خود می‌اندازد. عامل بعدی روابط مناسب سیاسی- اقتصادی (و در پاره‌ای موارد نظامی) چین با کشورهای حوزه دریای خزر یعنی ایران و روسیه و سه کشور از کشورهای آسیای مرکزی است که امنیت عرضه انرژی در این منطقه را بالا می‌برد. در این مقاله به تشریح و تحلیل عوامل مذکور پرداخته شده است. China Caspian Sea oil and gas resources Central Asia 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27436_09a77ae6910a79f13563c0a764206dd0.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 بهرام امیراحمدیان چکیده اگرچه آسیای مرکزی منطقه‌ای محصور در خشکی است که به آب‌های آزاد جهان راه ندارد، اما از نظر دارا بودن منابع طبیعی به‌ویژه نفت و گاز و فلزات کمیاب، اهمیت بسیار دارد. برای صدور این منابع به بازارهای مصرف شبکه‌های راه‌های ارتباطی زمینی، ریلی و شبکه‌های مخابراتی، زیرساخت‌های نرم‌افزاری از جمله سیستم‌های بانکی، بیمه‌ای و قوانین و مقررات گمرکی و در یک نگاه کلی تجارت الکترونیک و دیگر مسائل قانونی و حقوقی در پیش رو قرار می‌گیرد. از این‌رو می‌توان گفت که آسیای مرکزی در کانون توجه کشورهایی قرار می‌گیرد که نیازمند دسترسی به آسیای مرکزی هستند. از طرفی دیگر صدور منابع موجود در آسیای مرکزی به بازارهای مصرف سبب ایجاد درآمدهای صادراتی می‌شود، که این درآمد صرف خرید کالاها و خدمات مورد نیاز این کشورها می‌شود. دو ساختار حمل و نقلی تقریباً رقیب یکی «دالان حمل و نقل اروپا- قفقاز- آسیای مرکزی» (تراسکا) در مسیر غربی- شرقی، و دیگری، «کریدور حمل و نقل و ترانزیت شمال- جنوب»، در مسیری شمالی- جنوبی و عمود بر این محور در منطقه شکل گرفته‌اند. Central Asia Caspian Sea Transportation Corridors TRACECA Roads Network Railroads. 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27437_bb334f28445cdae23a0dfa35e1c0ee07.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 محمدعلی حیدری حمید رهنورد چکیده سیاست همسایگی اتحادیه اروپا نقشه راهی است که چشم‌انداز روابط اتحادیه اروپا با همسایگانش را به تصویر می‌کشد. عدم امکان عضویت این همسایگان در اتحادیه به دلیل معضلات عمیق داخلی و خارجی و از سویی دیگر منافع و علایق امنیتی، سیاسی و اقتصادی اتحادیه در این کشورها موجب طرح سیاست همسایگی اتحادیه گردیده است. گرجستان به‌عنوان یک کشور با موقعیت استراتژیک یکی از این همسایگان است که دشواری‌های داخلی و خارجی آن از یک سو و اهمیت موقعیت ترانزیتی این کشور برای انتقال انرژی حوزه دریای خزر به اروپا از سوی دیگر و حفظ امنیت آن علایق مهمی است که اتحادیه اروپا در قالب سیاست همسایگی به‌دنبال آن است، که در این راستا فرصت‌ها و چالش‌های عمده‌ای برای آن وجود دارد. Europe Georgia EU Neighborhood Policy Frozen Conflict Russia 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27438_d15c47b95aecb4c56bf832b490dd254d.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 غلامحسین زرگری‌نژاد حامد کاظم‌زاده چکیده چرکس‌ها یکی از اقوام ساکن شمال غرب قفقاز هستند که به زبان چرکسی از شاخه زبان‌های شمال باختری قفقازی (ایبری- قفقازی) سخن می‌گویند. این قوم از تبار قفقازی آدیغه‌ای- آبخازی‌ست که هم‌اکنون در سه جمهوری قفقاز شمالی یعنی جمهوری کاباردینو- بالکاریا (قبارطه- بلغار)، جمهوری کاراچای- چرکسیا (قره چای- چرکس) و جمهوری آدیغه پراکنده‌ هستند. ناحی? چرکسستان که منظور جغرافیای تاریخی چرکس‌ها است، در تاریخ 300 سال? اخیر خویش، تبدیل به محل مجادلات منطقه‌ای سه دولت ایران، روس و عثمانی شده بود. چرکس‌ها در طول تاریخ همواره به‌صورت برده و غلام برای حکومت‌های گوناگون جنوبی از جمله ایرانیان و عثمانیان آورده می‌شدند، بدین ترتیب این قوم توانستند در نواحی جنوب و به‌خصوص در دربار ایران و عثمانی نفوذ کنند و تأثیرات به‌سزایی در برخی از دوران تاریخی داشته باشند. بعد از فروپاشی شوروی، تمایلات استقلال‌طلبانه در این ناحیه آغاز شد و چرکس‌ها نیز وارد مناقشات قفقاز شدند. از جمله مهم‌ترین مناقشات، می‌توان درگیری میان گرجس‌ها و آبخازها را اشاره کرد که نهادها و نیروهای نظامی چرکسی با گرجیان به مبارزه پرداختند. Balkaria Cherkessia Circassian Adygeya Circassia Kabardino Karachay 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27439_5c955ac86a8867b1405df7c6e7391354.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 حسین سلیمی مریم هفت‌آبادی چکیده موج اسلام گرایی در آسیای مرکزی و همجواری این منطقه با ایالت مسلمان نشین و خود مختار سین‌کیانگ چین، خطر جدایی‌طلبی در این استان را تشدید می‌کند. شواهد زیادی وجود دارد که این یک تهدید واقعی است و ناشی از بزرگ نمایی چینی‌ها جهت سرکوب هر چه بیشتر معترضان مسلمان در سین‌کیانگ نمی‌باشد. سؤال اصلی مقاله این است که مهم‌ترین دغدغه امنیتی و سیاسی چین در آسیای مرکزی که منجر به افزایش روابط چین با این کشورها از 2005-1991 شده، چیست؟ فرضیه این مقاله آن است که مهم‌ترین دغدغه امنیتی و سیاسی چین در آسیای مرکزی هراس از بنیاد گرایی، افراط‌گرایی اسلامی و تروریسم است. China Central Asia Xinjiang Islamic Radicalism terrorism 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27440_e2bd76e3d73b2cfef250a7e6ba2ae8a9.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 پیروز مجتهدزاده چکیده آسیای باختری دربرگیرنده منطقه ژئوپلیتیک اوراسیا است. این منطقه در دیدگاه کلی در برگیرنده مفهومی جغرافیایی است که ایالات متحده آمریکا تلاش کرده است اصطلاح ساختگی و بی‌پایه خاورمیانه بزرگ را جانشین آن سازد. این مفهوم جغرافیایی شامل مجموعه‌ای از دو منطقه خلیج فارس و خزر- آسیای مرکزی است به اضافه آن بخش از جهان که خاور میانه عربی شناخته می‌شود. عربان و ایرانیان در سال‌های اخیر انبوهی از تبلیغات را در منطقه خود تجربه کرده‌اند که کشورهای منطقه را به داشتن هدف‌های نامیمون علیه یکدیگر متهم ساخته و می‌تواند تنها به یک نتیجه منجر شود و آن یافتن راه نجات است، در چیره ساختن قدرت‌های منطقه‌ای بر امور منطقه به بهای فدا کردن احترام به خود و اعتماد به نفس منطقه‌ای. اندیشدن به شرایط ضرورت طرح این سوال را پیش می‌کشد که آیا قدرت‌های فرامنطقه‌ای دست به کاری زده‌اند که کشورهای منطقه را در راه حل اختلافاتشان و ایجاد ترتیباتی منطقه‌ای برای صلح و همکاری یاری داده باشند؟ یا این که آنها سرگرم تشدید اختلافات سیاسی و سرزمینی بوده‌اند تا بتوانند توجیهی منطقه‌ای برای ادامه چیرگی نظامی، فروش اسلحه و دخالت‌های سیاسی خود در امور منطقه در اختیار داشته باشند؟ West Asia Geopolitics Persian Gulf Caspian Central Asia United States 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27441_b44273a052e55941d77c0c22ce35d9ac.pdf

2009-01-20 10.22059

Central Eurasia Studies Cent Eurasia Stud 2008-0867 2008-0867 1387 1 2 بهرام مستقیمی حمیدرضا قوام ملکی چکیده دگرگونی‌های ساختاری در روابط بین‌الملل پس از پایان جنگ سرد، جهان را وارد مرحله انتقالی با ویژگی‌های تازه کرده است. این تحول باعث شده تا همکاری‌های منطقه‌ای در نقاط گوناگون جهان اهمیت بیشتری پیدا کند. به‌گونه‌ای که، موفقیت در ایفای نقش موثر و سازنده در مناطق پیرامونی هر کشور را می‌توان مقدمه ورود موفقیت‌آمیز آن کشور در عرصه جهانی به‌حساب آورد. در عین حال موفقیت در سیاست‌های منطقه‌ای نه‌تنها تابعی از تدبیر هر یک از کشورهای منطقه، بلکه مستلزم مشارکت کلیه کشورهای منطقه در فرایند منطقه‌گرایی است. منطقه‌گرایی نیز در بستر یک سامانه منطقه‌ای امکان‌پذیر می‌گردد. با عنایت به اینکه سازمان همکاری اقتصادی (اکو) مهم‌ترین و فراگیرترین سازمان منطقه‌ای است که ایران در آن عضو است، در این مقاله درصدد هستیم تا با به دست دادن معیارهایی نظری، امکان شکل‌گیری سامانه منطقه‌ای در چارچوب اکو را مورد سنجش قرار دهیم. به این منظور متغیرهای موثر در شکل‌گیری سامانه منطقه‌ای- جغرافیایی، سیاسی، امنیتی و اجتماعی- فرهنگی به تفکیک در مورد اکو مورد بررسی تطبیقی قرار می‌گیرد. ECO Region Regionalism Regional System 2009 01 20 https://jcep.ut.ac.ir/article_27442_5e8620235f5d729c87aa44fd3450f70a.pdf